BẢN TIN TUYÊN TRUYỀN PHÒNG, CHỐNG BỆNH DẠI CHÓ, MÈO TRÊN ĐỊA BÀN XÃ TRÀ GIÁP, TP ĐÀ NẴNG NĂM 2026

1. Bệnh Dại là gì?

Bệnh dại là một bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm chung giữa động vật và người, gây nên những cái chết với triệu chứng rất thảm hại. Đặc điểm của bệnh là virút tác động vào hệ thần kinh gây rối loạn thần kinh trung ương là não bộ làm cho con vật trở nên hoảng loạn (điên dại) và chết. Nguồn mang bệnh dại chủ yếu là chó, mèo nuôi. Bệnh lây chủ yếu qua vết cắn, virút dại được truyền trực tiếp từ chó dại sang chó khỏe và người qua nước bọt tại vết cắn, bệnh thường phát vào mùa hè do thời tiết nắng nóng.

2. Vi rút tồn tại trong môi trường bao lâu?

- Vi rút dại có sức đề kháng tương đối yếu, dễ bị bất hoạt ở nhiệt độ 56°c trong vòng 30 phút, ở 60°C trong 5-10 phút và ở 70°C trong 2 phút và các chất sát trùng thông thường.

- Vi rút dại tồn tại được từ vài tuần đến 12 tháng ở nhiệt độ 40°C, từ 3 - 4 năm ở nhiệt độ dưới 0⁰c.

- Vi rút dại tồn tại chủ yếu trong cơ thể vật chủ.

3. Diễn biến bệnh Dại trên cho như thế nào?

- Động vật sau khi nhiễm vi rút dại có thời gian ủ bệnh khác nhau tuỳ thuộc vào loài, độc lực của vi rút và vị trí vết cắn.

- Thời kỳ lây truyền ở chó nhà là từ 3-7 ngày (tối đa là 10 ngày) trước khi chó có triệu chứng bệnh Dại và trong suốt thời kỳ phát bệnh.

- Chó mắc bệnh Dại sẽ chết trong vòng 10 ngày kể từ khi có triệu chứng đầu tiên của bệnh.

4. Dấu hiệu chó, mèo mắc bệnh Dại như thế nào?

- Chó, mèo mắc bệnh có biểu hiện lung tung và thay đổi hành vi, sợ sáng. Có 2 thể bệnh:

* Thể điên cuồng: Con vật hay tấn công, hung dữ bất thường, tiếng sủa thay đổi, rống lên như tiếng hú, trễ hàm, thè lưỡi ra ngoài, sợ gió, sợ nước, chảy nhiều nước dãi và chết.

* Thể bại liệt (thể câm): Con vật ủ rũ, buồn bã, nhai nuốt khó khăn, bại liệt, hàm trễ, nước dãi chảy nhiều và chết.

* Các dấu hiệu nhận biết loại trừ bệnh dại và các triệu chứng bệnh Dại:

a. Các dấu hiệu loại trừ bệnh Dại:

        b. Các triệu chứng bệnh Dại:

          * Lưu ý khi tư vấn cho người dân:

- Việc lấy mẫu có lợi cho người bệnh: Loại trừ bệnh dại (tích kiêm chi phí tiêm) hoặc tiêm đúng đảm bảo mạng sống

           - Lấy mẫu giúp phòng bệnh cho đàn chó và cộng đồng

           - Lấy mẫu là theo quy định phòng, chống dịch.

5. Bệnh Dại lây từ chó, mèo sang người như thế nào?

- Chủ yếu do chó, mèo mắc bệnh Dại cắn người hoặc lây từ nước dãi của chó, mèo mắc bệnh sang vết thương hở trên da người.

- Người giết mổ hoặc tiếp xúc với chó, mèo mắc bệnh Dại có nguy cơ nhiễm bệnh do vi rút dại lây từ nước dãi hoặc khi tiếp xúc phần não, tế bào thần kinh của chó, mèo mắc bệnh Dại sang vết thương hở của người.

6. Vì sao bệnh Dại rất nguy hiểm với người?

- Người bị nhiêm vi rút dại khi đã lên cơn dại thì không thể chữa khỏi.

- Nếu người bị chó, mèo mắc bệnh, nghi mắc bệnh Dại cắn không được tiêm vắc xin điều trị dự phòng kịp thời hoặc tiêm không đủ liều thì có thể chết vì bệnh Dại.

7. Làm thế nào để phòng bệnh Dại cho chó, mèo và tránh lây bệnh sang người?

 - Chủ nuôi chó, mèo phải đăng ký, khai báo nuôi chó, mèo với chính quyền cấp xã, phường.

- Hằng năm phải tiêm phòng và đánh dấu nhận diện chó, mèo đã tiêm vắc xin dại.

- Không thả rông chó, mèo.

- Khi dắt chó ra nơi công cộng phải có dây xích và rọ mõm đề phòng chó cắn nhau và cắn người.

- Chủ vật nuôi không chấp hành việc quản lý chó nuôi sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính tại khoản 2 điều 7 của Nghị định 90 và được sửa đổi, bổ sung của Nghị định 04/2020/NĐ-CP ngày 03/01/2020 của Chính phủ, Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:

+ Không tiêm phòng vắc xin phòng bệnh Dại cho động vật bắt buộc phải tiêm phòng;

+ Không đeo rọ mõm cho chó hoặc không xích giữ chó, không có người dắt khi đưa chó ra nơi công cộng.

              8. Người bị chó, mèo cắn cần phải làm gì?

- Rửa ngay vết cắn dưới vòi nước chảy liên tục bằng xà phòng đặc trong vòng 15 phút. Nếu không có xà phòng, hãy rửa ngay vết cắn bằng vòi nước. Đây là biện pháp sơ cứu hiệu quả nhất để phòng lây nhiễm vi rút dại.

- Sát trùng vết căn với thuốc sát trùng như cồng y tế, cồn i-ốt (nếu có), cầm máy và băng bó cho người bị chó, mèo cắn.

- Hạn chế làm dập vết thương; không băng kín vết thương.

- Đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được tư vấn và điều trị dự phòng bệnh dại kịp thời

- Báo cho cơ quan thú y, chính quyền địa phương, kiểm tra con chó/mèo đó xem đã tiêm vắc xin phòng bệnh Dại chưa ? Nếu có nguy cơ con chó/mèo đó bị bệnh Dại thì người bị chó/mèo cắn cần phải được tiêm phòng vắc xin Dại hoặc điều trị dự phòng.

             9. Cần làm gì khi thấy chó, mèo cắn người?

- Thông báo ngay cho cán bộ thú y xã và trưởng thôn.

- Giúp đỡ người bị chó/mèo cắn tới Trung tâm y tế để được tư vấn và điều trị dự phòng.

- Cố gắng bắt chó/mèo để xích hay nhốt nếu có thể làm được việc này một cách an toàn.

- Hợp tác với cán bộ thú y để nhận diện và bắt con chó/mèo đã cắn người, lấy mẫu để xét nghiệm bệnh Dại và thực hiện tiêu hủy.

- Vệ sinh, khử trùng tiêu độc nơi có dịch.

- Phải nuôi nhốt tất cả chó, mèo trong xã có dịch và tiêm vắc xin phòng bệnh Dại cho những con khỏe mạnh trong xã có dịch và các xã tiếp giáp.

- Không mang chó, mèo ra, vào xã có dịch.

Trung tâm Cung ứng dịch vụ sự nghiệp công xã Trà Giáp